Cây lá thuốc dòi thường được gọi với tên thân thuộc khác là bọ mắm. Đây là một loài thực vật có hoa trong họ tầm ma. Là loại cây sống thành bụi, thân thảo có lông và cành mềm. Cây có vẻ ngoài khá giống rau răm hay cây Hoàng ngọc, thân tím, lá tím. Lá thuốc giòi mọc so le, đố khi mọc bằng lá kép, lá không nhẵn có lông cả hai mặt, đặc biệt là ở mặt dưới. Lá có độ dài khoảng 4 – 9cm, rộng 1,5 – 2,5cm, có 3 gân mọc từ cuống tới ngọn.
Nguồn: Fu, Ming, et al. “Study on the chemical constituents in Pouzolzia zeylanica.” Zhong yao cai= Zhongyaocai= Journal of Chinese Medicinal Materials 35.11 (2012): 1778-1781. Đường dẫn: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23627087/
Cây lá thuốc dòi cho hoa quanh năm thường là vào cuối mùa hạ,khi cây đã trưởng thành, Hoa thuốc dòi màu trắng, nhỏ nhắn, nở thành chùm ở nách của nhánh cây. Quả thuốc dòi có hình trứng nhọn, có các khía dọc như chia thành từng múi.Lá thuốc dòi thường được dùng tươi nấu nước. Nhưng nếu không có điều kiện có thể đem phơi khô dùng dần.
Cây thuốc dòi phân bố ở một số vùng như Ấn Độ, bán đảo Đông Dương, Phillipin, Malaysia,… Ở Việt Nam, cây thuốc dòi có thể dễ dàng tìm thấy ở những vùng đất ẩm và mọc hoang ở khắp nơi, có cả 3 miền.

Tác dụng của lá thuốc dòi?
Nguồn: Chen, Zhuo-Han, et al. “Norlignans from Pouzolzia zeylanica var. microphylla and their nitric oxide inhibitory activity.” Journal of Asian natural products research 17.10 (2015): 959-966. Đường dẫn: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26067593/
Lá thuốc dòi, còn được biết đến với tên gọi khoa học Pouzolzia zeylanica var. microphylla, có các tác dụng sau:
Điều trị viêm họng và ho lâu năm
Sử dụng lá thuốc dòi để nấu nước uống hoặc kết hợp với lá thuốc giòi dã để trị ho và viêm họng. Liều lượng trung bình mỗi ngày từ 10 đến 20g (dạng khô) và chỉ sử dụng dưới sự hướng dẫn của chuyên gia y tế. Tuy nhiên, không nên sử dụng nhiều thuốc này khi mang thai vì có thể gây sảy thai.
Điều trị viêm mũi
Sử dụng lá hoặc hoa của cây thuốc dòi để giã nát và vắt lấy nước, sau đó bôi hoặc nhét vào mũi để giảm sưng và chảy nước mũi.
Điều trị các vết lở loét và mụn nhọt
Sử dụng lá thuốc dòi giã nát và áp dụng lên các vùng da bị sưng đau, mụn, mủ, vết bầm tụ máu để giảm viêm và giúp làm lành vết thương.
Điều trị viêm đường tiết niệu
Sử dụng bọ mắm tươi hoặc khô sắc của cây thuốc dòi để nấu nước uống trong ngày để hỗ trợ điều trị viêm đường tiết niệu. Đồng thời, cần uống đủ nước và hạn chế tiêu thụ đường.
Chữa đau răng và viêm amidan
Sử dụng lá thuốc giòi tươi giã nát và ngậm hoặc nhai để giúp giảm đau răng và viêm amidan.
Nấu nước giải nhiệt cơ thể
Lá thuốc dòi có thể được sử dụng để nấu nước giải nhiệt cơ thể, đặc biệt khi kết hợp với bí đao, vì có vị ngọt, nhạt và tính mát.
Tuy nhiên, trước khi sử dụng bất kỳ loại thuốc hay thảo dược nào, bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc chuyên gia y tế để đảm bảo an toàn và hiệu quả.
Uống lá thuốc dòi nhiều có tốt không?
Thực tế, không chỉ riêng cây thuốc dòi mà tất cả các vị thuốc khác khi sử dụng cũng đều cần có liều lượng nhất định, cách dùng hợp lý. Việc lạm dụng quá nhiều các dược liệu sẽ gây ra các tác dụng phụ trên người bệnh.

Đối với cây thuốc dòi, khuyến cáo liều dùng mỗi ngày trung bình khoảng 10-20g. Việc tăng giảm liều lượng cần tuân theo chỉ định của bác sĩ và phụ thuộc vào tình trạng sức khoẻ cụ thể của từng người bệnh.
Để hiểu rõ hơn, chúng ta hãy đi tìm hiểu về tác hại của vị thuốc này. Thuốc dòi khi sử dụng quá liều lượng sẽ gây ra một số tác dụng sau:
Lá thuốc dòi đối với phụ nữ mang thai
Cây thuốc dòi là loại dược liệu có tính chất điều kinh. Vì vậy, phụ nữ đang mang thai không nên sử dụng thường xuyên và liên tục cây thuốc dòi. Bởi có thể làm tăng co cơ trơn tử cung, dễ ảnh hưởng đến thai nhi và thậm chí dẫn đến sảy thai.
Trong các trường hợp bà bầu cần sử dụng loại thảo dược này, cần phải hỏi ý kiến của bác sĩ. Nếu xuất hiện bất kỳ biểu hiện lạ nào trong thời gian điều trị bằng thuốc này thì phải dừng sử dụng ngay và đến bệnh viện để kiểm tra kịp thời.
Bên cạnh đó, việc uống nhiều lá thuốc dòi còn có thể làm hạ huyết áp, hạ nhiệt và làm giảm hiệu quả của một số thuốc nếu dùng cùng lúc. Chính vì vậy, có thể trả lời cho câu hỏi “uống lá thuốc dòi nhiều có tốt không” đó chính là “không”.
Làm mất cân bằng điện giải
Do cây thuốc dòi có công dụng làm mát phế vị, thông tiện, lợi tiểu nên trong nhiều trường hợp có thể làm mất đi sự cân bằng điện giải của cơ thể, nhất là khi dùng quá nhiều. Điều này khiến cho việc hấp thụ các khoáng chất như: kali, natri… sẽ bị giảm do đào thải nhiều qua nước tiểu.
Đối với người có cơ địa tính hàn
Cây thuốc dòi có tác dụng giúp thanh nhiệt cơ thể. Vì vậy, đối với những người có cơ địa tính hàn hay còn gọi là thân nhiệt thấp sẽ rất dễ tạo ra các phản ứng đối nghịch nhau, không có lợi cho cơ thể khi sử dụng. Do đó, những người có thể hàn, thấp nhiệt cần chú ý liều lượng khi sử dụng cây thuốc dòi.
Lưu ý khi sử dụng lá thuốc dòi?
Chúng ta không thể phủ nhận những tác dụng mà lá thuốc dòi mang đến cho sức khỏe là vô cùng hiệu quả. Tuy nhiên chúng ta không nên lạm dụng. Theo Đông y, liều dùng trung bình cho mỗi ngày từ 10 đến 20g để sắc uống. Bên cạnh đó, loại thuốc này còn được dùng như thuốc điều kinh, dễ gây sảy thai. Vì vậy phụ nữ có thai không nên uống nhiều. Do vậy bạn nên cân nhắc và kiểm soát kỹ khi sử dụng lá thuốc dòi là gì, để tránh gây ra tác dụng ngược.
Trên đây là những thông tin hữu ích xoay quanh câu hỏi “Lá thuốc dòi là gì?” , Las Việt Nam hy vọng những chia sẻ này sẽ giúp ích cho bạn đọc biết rõ về lá thuốc dòi cũng như sử dụng lá thuốc dòi một cách thông minh và cẩn thận. Bên cạnh đó, bạn cũng tham khảo ý kiến bác sĩ về lá thuốc dòi để đạt được hiệu quả như mong muốn.
